آینده مهندسی در گرو مواد پیشرفته، شبیه‌سازی و تربیت نیروی انسانی است

23 06 2026 09:41

کد خبر : 235827331

تعداد بازدید : 566


زهرا فیضی در میز خبری معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه تهران:

دکتر مصطفی باغانی، عضو هیئت علمی دانشکده مهندسی مکانیک دانشگاه تهران و پژوهشگر نمونه جشنواره پژوهشی سال 1404 دانشگاه، در گفت‌ وگویی با تشریح فعالیت‌های علمی خود، بر نقش بنیادین مهندسی مکانیک در توسعه فناوری‌های نوین تأکید کرد و گفت این رشته به دلیل گستردگی کاربردهایش، زیربنای بسیاری از شاخه‌های مهندسی محسوب می‌شود و امروز بیش از هر زمان دیگری با حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی، محاسبات پیشرفته و علوم پزشکی پیوند خورده است.

او با اشاره به اهمیت ریاضیات در آموزش مهندسی مکانیک، خاطرنشان کرد که پیشرفت‌های اخیر در شبیه‌سازی‌های محاسباتی و افزایش توان پردازشی رایانه‌ها، امکان مدل‌سازی پدیده‌های پیچیده‌ای را فراهم کرده که تا چند سال پیش قابل دسترس نبودند. به گفته وی، ورود فناوری‌هایی مانند رایانش کوانتومی می‌تواند تحولی اساسی در پژوهش‌های مهندسی ایجاد کند.

باغانی بخش مهمی از فعالیت‌های پژوهشی خود را به همکاری‌های میان‌رشته‌ای با حوزه پزشکی اختصاص داده است. او توضیح داد:

تیم تحقیقاتی‌ ما با استفاده از روش‌های شبیه‌سازی محاسباتی، پروژه‌هایی در زمینه مدل‌سازی بافت‌های قلب، مغز و کبد، تحلیل پوکی استخوان و بهینه‌سازی سامانه‌های دارورسانی برای بیماران سرطانی اجرا کرده است. نتایج برخی از این پژوهش‌ها به کاهش دفعات درمان و بهبود فرآیندهای پزشکی کمک کرده و مورد توجه مراکز درمانی و پژوهشی قرار گرفته است.

این استاد دانشگاه همچنین از طراحی و توسعه تجهیزات نوآورانه آزمایشگاهی خبر داد؛ از جمله دستگاه تست کشش چندمنظوره‌ای که امکان بررسی رفتار مواد در شرایط متغیر دمایی را فراهم می‌کند و برای مطالعه مواد پیشرفته و زیست‌سازگار به کار می‌رود. به گفته او، چنین ابزارهایی علاوه بر ثبت اختراع، زمینه انتشار ده‌ها مقاله علمی و همکاری‌های بین‌المللی را نیز فراهم کرده‌اند.

باغانی با اشاره به تجربه همکاری با پژوهشگران و دانشگاه‌های مختلف جهان، معتقد است که توان علمی پژوهشگران ایرانی در سطح بالایی قرار دارد، اما توسعه فناوری نیازمند سرمایه‌گذاری مستمر، حمایت از پژوهش و ایجاد سازوکارهای مؤثر برای انتقال دستاوردهای دانشگاهی به صنعت است. او پیشنهاد کرد دانشگاه‌ها از ظرفیت واحدهای تخصصی برای تجاری‌سازی پژوهش‌ها و ایجاد ارتباط میان پژوهشگران و سرمایه‌گذاران استفاده کنند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود، «تربیت دانشجو» را مهم‌ترین دستاورد یک استاد دانشگاه دانست و اظهار کرد که پرورش پژوهشگران و متخصصان توانمند، اثری ماندگارتر از تولید هر محصول فناورانه دارد. او با اشاره به هدایت بیش از ۱۵۰ پایان‌نامه کارشناسی ارشد و دکتری، موفقیت دانشجویان خود در دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی داخل و خارج از کشور را ارزشمندترین نتیجه سال‌ها فعالیت آموزشی و پژوهشی‌اش توصیف کرد.

این پژوهشگر نمونه در پایان با نگاهی به آینده علم و فناوری، توسعه مواد پیشرفته و مواد هوشمند را از مهم‌ترین روندهای قرن بیست‌ویکم برشمرد و گفت:

دستاوردهایی مانند موادخودترمیم‌شونده، تجهیزات پزشکی هوشمند و مصالح با کارایی بسیار بالا می‌توانند شیوه زندگی، صنعت و مهندسی را به طور اساسی متحول کنند.

برچسب