شما اینجا هستید
صفحه اصلی > از دست ندهید! > تئوری محدودیت چیست؟

تئوری محدودیت چیست؟

مقدمه

ایده اصلی تئوری فوق بر مدیریت گلوگاه ها استوار است. این تئوری مدعی است که به بهبود مستمر از طریق شناسایی محدودیت ها وگلوگاه های تولیدی در سازمان منجر خواهد شد، بدین ترتیب تمرکزاصلی این تئوری ابتدا شناخت محدودیت ها و سپس مدیریت بر روی آنها در جهت افزایش کارایی سیستم است. تئوری محدودیت ها مانند فلسفه مدیریت ژاپنی تولید به موقع مبتنی بر بهبود مستمر است و از این نظر هر دو در مقابل نگرش سنتی قرار می گیرند.‌ اما تفاوت عمده آن با نظام به موقع (JIT) دراین است که فلسفه به موقع بر کاهش موجودی ها و حذف اتلاف ها متمرکز می شود درحالی که تئوری محدودیت ها بر محدودیت ها و حذف آنها تاکید می کند.

تئوری محدودیت ها رامی توان نگرش سیستماتیک نوین در فرایند تفکر نامید. تئوری محدودیت ها و مدیریت محدودیت ها قصد دارد که شانس ایجاد یک تغییر نتیجه بخش وموثر را افزایش دهد. تئوری محدودیت ها معتقد است که هر سیستم لااقل دارای یک محدودیت است و وجود محدودیت ها نشان دهنده پتانسیل برای رشد و انجام تغییرات نتیجه بخش است. برخلاف روش های سنتی که بر شاخص هزینه عملیاتی تمرکز دارند و یا روش تولید به موقع که توجه خاص بر کاهش موجودی ها می کند تمرکز اصلی تئوری محدودیت ها بر افزایش بهره وری ازطریق مدیریت محدودیت ها و افزایش خروجی های تولیدی یا دستیافت سازمان است. در این نوشتار سعی برآن است تا ضمن بیان تاریخچه ای از تئوری محدودیت ها، اصول مفاهیم و تعاریف اولیه آنرا بیان کرده و سپس به معرفی و طرح فرایند تئوری محدودیت ها و پنج ابزار آن میپردازیم.

تئوری محدودیت ها مبتنی بر بهبود مستمر بوده و تمرکز اصلی آن برشناسایی محدودیت ها و گلوگاه های تولیدی و خدماتی با این نگرش که هر واحد تغییر درمحدودیت حداکثر تغییر را در کل سیستم ایجاد مینماید و ابزاری برای افزایش مستمر دستیافت کل سازمان است، اجرای موفق تئوری محدودیت ها مستلزم اجرای الگوریتمـی با ۵گام اساسی و توجه به قواعد خاصی است. پنج گام اساسی عبارتند از:

  1. شناسایی محدودیت سیستم
  2. حداکثراستفاده از محدودیت سیستم (بهره وری ۱۰۰% محدودیت)
  3. حمایت همه جانبه سایر اجزای سیستم از محدودیت
  4. ارتقای محدودیت سیستم
  5. پایدارسازی سیستم و حرکت به سمت شناسایی محدودیت جدید

فرایند تفکر تئوری محدودیت ها به عنوان ابزاری در حل مسئله به منظور شناسایی، برنامه ریزی، کنترل و یا از بین بردن محدودیت ها، ذهنیت ها و راه های سنتی موجود مورد استفاده مدیران موفق قرار می گیرد که شامل ۳ مرحله میباشد:

  1. چه چیزی باید تغییر کند؟
  2. به چه چیزی باید تغییر کند؟
  3. چگونه باید تغییر کند؟

ابزاری اجرای تئوری محدودیتها مشتمل بر ۵ درخت منطقی و قوانین حاکم بر آن است.

مفاهیم و اصول تئوری محدودیت ها:

تئوری محدودیت ها معتقد است که هر سیستم لااقل دارای یک محدودیت است و وجود محدودیت ها نشان دهنده پتانسیل برای رشد و انجام تغییرات نتیجه بخش است. محدودیت ها در میزان عملکرد دارای نقش اساسی هستند. محدودیت عبارت است از هر عاملی که بازده سیستم را در ارتباط با هدف یا مقصود از پیش تعیین شده محدود می کند. در سازمانها وکارخانجات محدودیت را با نام آشنای گلوگاه می شناسند. منبع گلوگاهی منبعی است که ظرفیتش کمتر یا مساوی تقاضای موردانتظار برای آن است. اما گلوگاه های تولیدی تنها محدودیت های سازمان نیستند.

محدودیت ها را می توان به شکل زیر تقسیم بندی کرد:

  1. محدودیت های منابع داخلی
  2. محدودیت های فروش و بازاریابی
  3. محدودیت های خط مشی و سیاست گذاری

ادامه دارد…

منبع:

http://www.hma.ir/CMS/ContentsView.aspx?ContentID=12547

۵ (۱۰۰%) ۳ votes

پاسخ دهید